Kirkja hins heilaga Kross vígð á Selfossi – lifandi kirkja rís á gömlum helgislóðum

Laugardagurinn 5. september 2026 verður lengi í minnum hafður í sögu kaþólsku kirkjunnar á Suðurlandi. Þann dag vígði Davíð Bartimej Tencer biskup hina nýju Kirkju hins heilaga Kross á Selfossi að viðstöddu miklu fjölmenni.

Kirkjan stendur við Móaveg, skammt frá bökkum Ölfusár. Samkvæmt upplýsingum Reykjavíkurbiskupsdæmis komu um 600 manns saman til vígslunnar. Sama dag fór jafnframt fram æskulýðsdagur biskupsdæmisins á Selfossi í blíðskaparveðri.

Athöfnin hófst fyrir utan kirkjuna þar sem Davíð biskup og Bragi Bjarnason, bæjarstjóri Árborgar, klipptu á borða við inngang kirkjunnar. Að því loknu hófst sjálf vígsluathöfnin og hátíðarmessan.

Heilagur Pétur Claver prestur og jesúíti - minning 9. september

Heilagur Pétur Claver prestur og jesúíti

Í dag, 9. september, minnist kirkjan heilags Péturs Claver, jesúítaprests sem helgaði nær fjörutíu ár af lífi sínu þjónustu við afríska þræla sem fluttir voru nauðugir yfir Atlantshafið til Cartagena í núverandi Kólumbíu. Hann kallaði sjálfan sig „þræl Afríkumanna að eilífu“ og lét þau orð verða að ævistarfi. Þegar þrælaskipin lögðust að bryggju í Cartagena beið Pétur ekki eftir því að fólkið kæmi til hans. Hann gekk sjálfur niður í dimmar og loftlausar lestarnar þar sem hundruð manna höfðu verið hlekkjuð saman eftir hræðilega siglingu yfir Atlantshafið. Með sér hafði hann mat, lyf og það sem hann gat aflað til að lina þjáningar þeirra. Áður en hann talaði við fólkið um Guð vildi hann sýna því kærleika Guðs í verki.

Fæðing heilagrar Maríu meyjar – hátíð 8. september

Fæðing heilagrar Maríu meyjar

Í dag, 8. september, fagnar kirkjan einni af elstu Maríuhátíðunum: fæðingu heilagrar Maríu meyjar. Þessi dagur er tákn vonar og gleði, þar sem með fæðingu hennar nálgast sú stund þegar Guð sjálfur kemur í heiminn í mannsmynd.

Heilög Regína, mey og píslarvottur - minning 7. september

Heilög Regína mey og píslarvottur

Í dag, 7. september, minnist kirkjan heilagrar Regínu, ungrar meyjar og píslarvotts frá 3. öld. Um ævi hennar vitum við ekki mikið með vissu, en minning hennar hefur lifað í kirkjunni um aldir og dýrkun hennar á sér mjög gamlar rætur í Frakklandi.

Heilög Móðir Teresa frá Kalkútta – minning 5. september

Heilög móðir Teresa frá Kalkútta stofnandi Kærleiksboðberanna (Missionaries of Charity)

„Ég kynni ykkur voldugustu konu heims.“ Þannig kynnti Pérez de Cuéllar, þáverandi framkvæmdastjóri Sameinuðu þjóðanna, Móður Teresu frá Kalkútta þegar hún steig á svið á allsherjarþingi Sameinuðu þjóðanna 26. október 1985. Sjálfri fannst henni þessi lýsing óþægileg. Hún kallaði sig frekar „blýantstubb í höndum Guðs.“

Heilög Rósalía mey frá Palermo – minning 4. september

Heilög Rósalía frá Palermó

Heilög Rósalía (um 1125–1160) er verndardýrlingur borgarinnar Palermó á Sikiley. Hún er kölluð La Santuzza („litla heilaga“) og er minnst 4. september. Líf hennar var hulið í einveru og bæn, en öldum eftir dauða hennar varð hún tákn vonar fyrir heila borg á tímum mikillar neyðar. [1]

Heilagur Gregoríus mikli – páfi og kirkjufræðari - Minning 3. september

Heilagur Gregoríus mikli, páfi og kirkjufræðari

Heilagur Gregoríus mikli (um 540–604) var páfi á tíma mikilla atburða og persóna hans markaði djúp spor í sögu kirkjunnar. Hann er talinn einn af hinum fjórum miklu kirkjufræðurum Vesturkirkjunnar ásamt hinum heilögu Ambrósíusi, Híerónýmusi og Ágústínusi. Hann var leiðtogi sem sameinaði mikla skipulagshæfileika, djúpa trú og umhyggju fyrir fátækum, sjúkum og þeim sem ekki þekktu Krist.

Blessaður Louis-Joseph François og félagar, píslarvottar – minning 2. september

Blessaður Louis-Joseph François og félagar

Í dag, 2. september, minnist Vinsentsfjölskyldan blessaðs Louis-Joseph François og félaga hans, presta úr Reglu trúboða heilags Vinsents af Páli sem létu lífið á tímum frönsku byltingarinnar. Þeir voru ekki hermenn og börðust ekki gegn byltingunni með vopnum. Átök þeirra snerust um samviskuna: hvort prestur gæti svarið eið sem hann taldi ósamrýmanlegan trú sinni og samfélagi við kirkjuna. Louis-Joseph François var einn þeirra sem svöruðu þeirri spurningu með lífi sínu.

Heilagur Zenon – píslarvottur frá Níkomedíu - Minning 2. september

Hl. Zenon ásamt sonum sínum, Concordíusi og Þeódórusi

Heilagur Zenon var kristinn píslarvottur í Níkomedíu í Litlu-Asíu, þar sem nú er borgin İzmit í Tyrklandi. Um ævi hans vitum við lítið með vissu, en nafn hans hefur varðveist í píslarvottatölum kirkjunnar og minning hans er haldin 2. september.

Heilagur Egidíus einsetumaður - minning 1. september

Heilagur Egidíus einsetumaður og hindin

Í dag, 1. september, minnist kirkjan heilags Egidíusar, sem á latínu nefnist Aegidius og er víða þekktur undir nöfnunum Giles, Gilles eða Egidio. Hann var einsetumaður eða munkur sem virðist hafa starfað í sunnanverðu Frakklandi á fyrstu öldum miðalda. Um ævi hans vitum við lítið með fullri vissu, en minning hans varð ein sú útbreiddasta meðal dýrlinga miðalda.

Heilög Teresía Margrét af hinu alhelga Hjarta Jesú - minning 1. september

Heilög Teresía Margrét af hinu alhelga Hjarta Jesú

Heilög Teresía Margrét af hinu alhelga Hjarta Jesú (1747–1770) var Karmelnunna sem lifði stutta ævi en skildi eftir sig djúp andleg áhrif. Hún fæddist sem Anna Maria Redi í Arezzo á Ítalíu og ólst upp í trúuðu og velmegandi umhverfi. Hún sýndi snemma guðræknislega köllun og gekk sextán ára gömul í Karmelregluna í Flórens.

Höfuðdagur – Píslarvætti heilags Jóhannesar skírara - minning 29. ágúst

Heilagur Jóhannes skírari

Í dag minnist kirkjan píslarvættis heilags Jóhannesar skírara. Á íslensku hefur þessi dagur verið nefndur Höfuðdagur. Guðspjallið segir frá því hvernig Jóhannes skírari var hálshöggvinn að skipan Heródesar Antípasar. Hann var fangelsaður vegna þess að hann hafði átalið siðferðisbrot konungs (Mk 6,18). Flavius Jósefus, sagnaritari þess tíma, segir að Heródes hafi óttast uppreisn í kjölfar áhrifa Jóhannesar á fólkið. Í veislu Heródesar, í samkvæmi sem einkenndist af drykkjusvalli, varð hégómlegt loforð til þess Jóhannes missti líf sitt (Mk 6,17-29).

Heilagur Ágústínus af Hippo, biskup og kirkjufræðari - minning 28. ágúst

Hl. Ágústínus kirkjufræðari

Heilagur Ágústínus (354–430) er einn af áhrifamestu kirkjufræðurum kristninnar. Hann var biskup í Hippo í Norður-Afríku og verk hans hafa mótað guðfræði og heimspeki Vesturkirkjunnar fram á okkar daga. Ágústínus var maður mikillar greindar og brennandi ástríðu – líf hans er vitnisburður um leit mannsins að sannleikanum og hvernig Guð leiðir leitandann heim.

Heilög Móníka – minning 27. ágúst

Heilög Móníka

Heilög Móníka (331–387) er ein þekktasta móðir kristinnar hefðar. Hennar er minnst fyrir þrautseigju, óbilandi trú og stöðuga bæn fyrir syni sínum Ágústínusi, sem síðar varð einn mesti kirkjufræðari Vesturkirkjunnar. Hún er fyrirmynd þeirra sem biðja fyrir fjölskyldum sínum og treysta á miskunn Guðs.

Hátíð heilagrar Maríu meyjar frá Jasna Góra - 26. ágúst

Eftirmynd helgimyndarinnar í Jasna Góra sem nú er í kapellu Karmelklaustursins í Hafnarfirði

Í borginni Czestochowa, rúmlega 200 þúsund manna borgar í suðurhluta Póllands stendur klaustrið Jasna Góra (Bjartafjall) þar sem varðveitt er íkon heilagrar Maríu meyjar, kölluð Svarta Madonnan sem nýtur mikillar virðingar. Hún er meðal helgustu helgidóma Evrópu og hefur frá miðöldum verið miðja bænalífs og pílagrímaferða, jafnvel á árum síðari heimsstyrjaldar þegar öll ferðalög voru hættuleg fór fólk í einkaferðir til Jasna Góra.