Minning heilags Jóakims og heilagrar Önnu, foreldra Maríu meyjar 26. júlí

Hl. Jóakim og hl. Anna foreldrar hl. Maríu meyjar. Mynd: ChatGPT

Heilagur Jóakim og heilög Anna eru í trúarhefð kirkjunnar foreldrar Maríu meyjar, móður Jesú Krists. Þótt þau séu ekki nefnd í ritum Nýja testamentisins hefur kristin kirkja allt frá fyrstu öldum varðveitt minningu þeirra, og litið á þau sem fyrirmyndarhjón sem ólu dóttur sína upp í trú, hlýðni og hógværð. Samkvæmt elstu heimildum voru þau guðrækin og barnlaus lengi, þar til Guð heyrði bænir þeirra og veitti þeim Maríu, sem þau helguðu Guði frá vöggu.

Minning blessaðra Maríu Pilar og Maríu Ángeles, meyja og píslarvotta Karmelreglunnar 24. júlí

Bl. María Pílar og bl. María Ángeles meyjar og píslarvottar. Mynd: ChatGPT

Í dag minnumst við tveggja ungra kvenna sem vörðu lífi sínu í heilögu samfélagi við Krist og létu lífið fyrir trú sína í einum ofbeldisfyllsta kafla nútímasögu Evrópu — í byrjun spænsku borgarastyrjaldarinnar árið 1936. Blessuð María Pilar af heilagri Fransisku og María Ángeles af heilagri Jóhönnu af Örk voru báðar nunnur í skóla- og bænareglu Karmelsystra í Guadalajara á Spáni. Þriðja systirin, María Teresa, var einnig drepin sama dag og er minnst með þeim tveimur. Þær voru teknar úr klaustrinu, misþyrmt og síðan skotnar til bana.

Minning heilagra hjóna Lúðvíks og Silju Martin - 12. júlí

Hin heilögu Lúðvík og Silja Martin. Mynd: ChatGPT

12. júlí er minningardagur hinna heilögu hjóna, Louis Martin og Zélie Martin (fædd Guérin), foreldra heilagrar Thérèse frá Lisieux. Þau voru fyrstu hjónin sem tekin voru í tölu heilagra saman – og minningardagur þeirra er ekki valinn af tilviljun: það er brúðkaupsdagur þeirra árið 1858.

Louis og Zélie voru bæði afar einbeitt í leit sinni að Guði. Louis hafði áður hugleitt munklíf og Zélie vildi ganga í reglu nunna, en hvorugt þeirra fékk inngöngu. Þau hittust, eins og Zélie skrifaði, „við brú milli hjartna“ og fundu hvort í öðru köllun til að líta á hjúskapinn sem vegferð heilagleika. 

Heilagur Villebaldus

Hl. Villebaldus. Mynd: ChatGPT

Í gömlum íslenskum almanökum mátti áður fyrr finna nafnið  Villebaldus standa 7. júlí. Nafnið á rætur að rekja til dýrlingahefðar kirkjunnar. Villebaldus er latnesk-íslenskt nafn á engilsaxneskum biskupi og trúboða sem var uppi á 8. öld og gegndi biskupsstarfi í Eichstätt í Bæjaralandi.

Hvers vegna var hann nefndur í íslenska almanakinu? Líklega ber það vitni eldri evrópskra áhrifa, sérstaklega frá eldri almanökum í Danmörku og Þýskalandi. Þessi almanök töldu upp kirkjuhátíðir og minningardaga dýrlinga úr gömlu kirkjunni, sem gjarnan héldu nafni sínu þrátt fyrir siðaskiptin – sérstaklega þeir sem tengdust kirkjusögunni á norðlægum slóðum. Villebaldus, sem þjónaði sem trúboði í Þýskalandi og var frændi heilags Bonifatiusar, naut líklega slíkrar viðurkenningar.

Þingmaríumessa – forna hátíðin sem lifði í almanakinu

Þingmaríumessa. Mynd: ChatGPT

Þingmaríumessa eða Þingmáríumessa var lengi skráð 2. júlí í almanaki Háskóla Íslands. Þeir sem komnir eru yfir miðjan aldur muna líklega enn eftir nafni dagsins, þar sem það var tilgreint ásamt öðrum gömlum kirkjulegum hátíðum. Þótt messuhald á þessum degi hefði fallið niður fyrir löngu, lifði nafnið áfram sem minning um forna Maríuhátíð, sem hafði bæði trúarlega og menningarlega merkingu í íslenskri sögu.

Dagurinn var helgaður Vitjun Maríu meyjar, þegar hún heimsótti frænku sína Elísabetu og bar með sér Krist í móðurlífi sínu. Í guðspjalli Lúkasar, Lk. 1,39-56 segir að barn Elísabetu – sem síðar varð Jóhannes skírari – hafi tekið viðbragð í móðurkviði hennar. Hún fylltist Heilögum Anda og mælti fram blessunarorðin: 'Blessuð sért þú meðal kvenna og blessaður ávöxtur lífs þíns'  og María söng lofsögninn Magnificat, sem kirkjan hefur tekið upp sem kvöldbæn allt til þessa dags.