 |
| Pílagrímurinn og Santiago de Compostela |
Á hverju ári leggja þúsundir manna upp í ferð til Santiago de Compostela á norðvesturhorni Spánar. Sumir ganga aðeins síðustu hundrað kílómetrana, aðrir leggja að baki langar leiðir yfir Pýreneafjöll, um sléttur Kastilíu og grænar hæðir Galisíu. Þeir bera föggur sínar á bakinu, safna stimplum í pílagrímavegabréf og fylgja gulum örvum og skeljum sem vísa veginn til grafar heilags Jakobs postula.
Sumir leggja af stað í skýrri trú. Aðrir ganga til að vinna úr sorg, veikindum eða tímamótum í lífinu. Enn aðrir leita kyrrðar, félagsskapar eða þess einfalda frelsis sem felst í því að eiga aðeins eitt verkefni þann daginn: að halda áfram eftir veginum.
Á áfangastað rís dómkirkjan í Santiago de Compostela. Þar er varðveitt sú forna kirkjuhefð að líkamsleifar heilags Jakobs hins mikla hvíli. Sagnfræðingar hafa lengi rætt uppruna hefðarinnar og hvort postulinn hafi sjálfur prédikað á Spáni. En hvað sem þeirri umræðu líður hefur Jakob í meira en þúsund ár kallað óteljandi menn og konur út á veginn – ekki aðeins veginn til Santiago, heldur veg trúarinnar.
Fiskimaðurinn frá Galíleu
Jakob var sonur Sebedeusar og Salóme og bróðir Jóhannesar postula og guðspjallamanns. Til aðgreiningar frá öðrum postula með sama nafni er hann nefndur Jakob hinn mikli. Viðurnefnið merkir þó ekki endilega að hann hafi verið meiri að virðingu en hinn Jakob; það kann að vísa til þess að hann hafi verið eldri eða stærri vexti.
Fjölskyldan stundaði fiskveiðar við Galíleuvatn og virðist hafa verið sæmilega efnum búin. Sebedeus átti bát og hafði ráðna menn í þjónustu sinni. Salóme var síðar meðal þeirra kvenna sem fylgdu Jesú og studdu starf hans.
Þegar Jesús gekk meðfram vatninu sá hann bræðurna Jakob og Jóhannes í bátnum með föður sínum þar sem þeir voru að gera við net sín. Hann kallaði þá til fylgdar við sig. Matteus guðspjallamaður lýsir viðbrögðum þeirra í örfáum en afdráttarlausum orðum:
„Þeir yfirgáfu þegar í stað bátinn og föður sinn og fylgdu honum.“
Jakob vissi ekki hvert kallið myndi leiða hann. Hann hafði enga tryggingu fyrir þægindum, veraldlegum frama eða langri ævi. Hann heyrði aðeins rödd Krists og lagði af stað.
Jakob og Jóhannes tilheyrðu ásamt Pétri innsta hópi postulanna. Þeir þrír fengu að vera viðstaddir þegar Jesús vakti dóttur Jaírusar frá dauðum. Þeir sáu dýrð hans birtast á ummyndunarfjallinu og fylgdu honum innar en hinir í Getsemanegarðinum nóttina þegar hann gekk inn í angist sína og písl.
Jakob sá því bæði ljóma Krists og þjáningu hans. Hann sá andlit hans skína á fjallinu og blóðugan svita hans í garðinum. Lærisveinninn varð að læra að dýrð Guðs verður ekki skilin án krossins.
Þrumusonurinn
Jesús gaf Jakobi og Jóhannesi viðurnefnið Boanerges, sem merkir „þrumusynir“. Það lýsir líklega ákafa þeirra, krafti og hvatvísi.
Þegar Samverjar vildu ekki taka á móti Jesú spurðu bræðurnir hvort þeir ættu að kalla eld af himni yfir þá. Við annað tækifæri vildu þeir banna manni að reka út illa anda í nafni Jesú vegna þess að hann tilheyrði ekki hópi þeirra. Í báðum tilvikum þurfti Jesús að leiðrétta þá.
Í Jakobi var mikill eldmóður, en hann var enn óhreinsaður. Hann gat ruglað saman kærleika til sannleikans og löngun til að beita valdi. Hann vildi verja málstað Krists, en hafði ekki enn lært til fulls hvernig Kristur vinnur: ekki með því að láta eld falla yfir syndara, heldur með því að leggja sjálfan sig í sölurnar fyrir þá.
Jakob og Jóhannes þráðu einnig heiðurssæti í ríki Krists. Samkvæmt Matteusarguðspjalli bar móðir þeirra fram beiðnina, en í Markúsarguðspjalli koma bræðurnir sjálfir með hana. Þeir báðu um að fá að sitja hvor við sína hönd Jesú í dýrð hans.
Jesús svaraði:
„Þið vitið ekki hvers þið biðjið. Getið þið drukkið þann kaleik sem ég drekk?“
Þeir svöruðu af ákafa: „Það getum við.“ Þeir skildu enn ekki til fulls að kaleikur Krists var kaleikur fórnar og þjáningar. En Jesús svaraði því að þeir myndu sannarlega drekka hann.
Hér sjáum við hvernig Kristur vinnur með mannlega skapgerð. Hann slökkti ekki eldinn í Jakobi heldur hreinsaði hann. Hvatvísi varð að hugrekki, metnaður varð að þjónustu og ákafi varð að trúfesti. Þrumusonurinn sem eitt sinn vildi láta eld falla af himni lét að lokum sitt eigið blóð falla til vitnis um fagnaðarerindið.
Fyrsti postulinn sem varð píslarvottur
Postulasagan segir stuttlega frá dauða Jakobs: „Um þetta leyti lét Heródes konungur handtaka nokkra menn úr söfnuðinum og misþyrma þeim. Jakob, bróður Jóhannesar, lét hann höggva með sverði.“ Þetta gerðist líklega árið 44 í ofsóknum Heródesar Agrippa I. Jakob varð þar með fyrsti maðurinn úr hópi postulanna tólf sem varð píslarvottur. Stefán hafði áður gefið líf sitt fyrir Krist, en Jakob var fyrstur postulanna.
Frásögn Postulasögunnar er undarlega fáorð. Engin löng varnarræða er varðveitt, engin lýsing á síðustu stundum hans og engin kraftaverk fylgja dauðanum. Jakob hverfur af síðum ritningarinnar í einni setningu. En fáorð frásögnin dregur ekki úr vitnisburði hans. Maðurinn sem hafði lofað að drekka kaleik Krists gerði það. Hann fylgdi meistara sínum ekki aðeins frá strönd Galíleuvatns, heldur alla leið inn í dauðann.
Forn hefð, sem Klemens frá Alexandríu skráði og Eusebius varðveitti, segir að sá sem ákærði Jakob hafi orðið svo snortinn af staðfestu hans að hann játaði sjálfur kristna trú. Ákærandinn og postulinn hafi því verið leiddir saman til aftöku. Þótt ekki sé unnt að sannreyna hvert smáatriði hefðarinnar birtir hún þann sannleika sem kirkjan sá í píslarvættinu: blóð píslarvottanna varð sáðkorn nýrrar trúar.
Frá Jerúsalem til Santiago de Compostela
Hinar öruggu heimildir staðsetja dauða Jakobs í Jerúsalem. Seinni kirkjuhefð segir hins vegar að hann hafi áður boðað fagnaðarerindið á Íberíuskaga og að líkamsleifar hans hafi eftir píslarvættið verið fluttar vestur til Galisíu.
Elstu öruggu heimildirnar um prédikun Jakobs á Spáni eru mun yngri en postulinn sjálfur. Butler bendir á að fyrsta þekkta tilvísunin til slíkrar ferðar komi ekki fram fyrr en seint á sjöundu öld og þá í austurlenskri fremur en spænskri heimild. Efni frá EWTN-stöðinni bendir sömuleiðis á að hefðin hafi ekki verið einróma viðurkennd og að ýmsir fræðimenn hafi dregið hana í efa.
Samkvæmt hefðinni fannst gröf í Galisíu á fyrri hluta níundu aldar. Einsetumaður eða hirðir á að hafa séð undarleg ljós eða stjörnur yfir staðnum. Teódómír, biskup í Iria Flavia, lét rannsaka málið og taldi gröfina geyma líkamsleifar Jakobs postula. Alfonso II, konungur Astúríu, lét reisa kirkju yfir gröfinni og varð samkvæmt hefðinni fyrsti konunglegi pílagrímurinn til staðarins.
Heitið Compostela hefur oft verið tengt latnesku orðunum campus stellae, „stjörnuakur“, þótt málfræðingar hafi einnig sett fram aðrar skýringar á nafninu. Borgin varð að Santiago de Compostela – heilögum Jakobi frá Compostela.
Úr þessu varð einn áhrifamesti helgistaður kristinnar Evrópu. Á miðöldum var Santiago talin meðal höfuðmarkmiða pílagríma ásamt Róm og Jerúsalem. UNESCO lýsir því hvernig leiðirnar til Santiago urðu vettvangur trúar, menningarsamskipta og miðlunar þekkingar milli Íberíuskagans og annarra hluta Evrópu. ([UNESCO World Heritage Centre][1])
Kirkjan heldur fast við helgi staðarins, en þarf ekki að gera sagnfræðilega vissu að skilyrði trúarinnar. Pílagrímurinn kemur ekki til Santiago til að sanna kenningu byggða á fornleifafræði, heldur til að játa sömu trú og Jakob játaði og leggja líf sitt að nýju í hendur Krists.
Jakobsvegurinn sem mótaði Evrópu
Í grein á íslenska vefnum Á vegum Jakobs (www.camino.is) er rakin saga pílagrímaleiðanna og áhrif þeirra á borgir, verslun, klaustur og þjónustu við ferðamenn. Eftir því sem pílagrímum fjölgaði risu gistihús og sjúkrahús meðfram leiðunum og heilu þorpin mynduðust við helstu áningarstaðina.
Pílagrímsferðir eru mun eldri en Jakobsvegurinn. Kristnir menn fóru snemma til Jerúsalem, að gröfum postulanna í Róm og að gröfum píslarvotta. Pílagrímsferðin gat verið farin í bænarskyni, til þakkargjörðar, yfirbótar eða vegna löngunar til að nálgast stað þar sem trúin hafði tekið á sig sýnilega mynd.
Á miðöldum varð vegurinn til Santiago að víðfeðmu neti leiða. Þær lágu frá mörgum löndum Evrópu, sameinuðust í Frakklandi, fóru yfir Pýreneafjöllin og lágu þaðan vestur yfir Norður-Spán. Þekktust er Camino Francés, Frakklandsleiðin, sem liggur um meðal annars Pamplona, Burgos og León. Einnig eru Norðurleiðin, strandleiðin, frumleiðin frá Oviedo, portúgalska leiðin, enska leiðin og fjölmargar aðrar.
Camino Francés er um 740–800 kílómetrar eftir því hvaðan er talið. Norðurleiðirnar mynda saman mun stærra net. En Jakobsvegurinn er í raun ekki einn vegur. Hann líkist fremur ám sem renna víðs vegar að og sameinast allar við gröf postulans.
Leiðirnar urðu að eins konar æðakerfi miðalda-Evrópu. Með þeim fóru ekki aðeins pílagrímar heldur einnig hugmyndir, bækur, listastefnur, byggingartækni, tónlist, læknisþekking og verslunarvarningur. Rómanskar kirkjur risu meðfram vegunum, brýr voru lagðar yfir ár og heilu þorpin mynduðust við áningarstaði.
UNESCO bendir á að varðveitt mannvirki meðfram leiðunum – kirkjur, dómkirkjur, klaustur, gistihús, sjúkrahús og brýr – vitni um hið umfangsmikla samfélag sem varð til til að sinna bæði andlegum og líkamlegum þörfum pílagrímanna. ([UNESCO World Heritage Centre][1])
Gesturinn var Kristur
Pílagrímarnir komu þreyttir, svangir og stundum veikir. Þeir gátu orðið fyrir slysum, smitsjúkdómum, þjófnaði eða árásum. Því varð þjónustan við þá fljótlega að mikilvægum þætti pílagrímsmenningarinnar.
Klaustur tóku á móti ferðamönnum og síðar voru reist sérstök gistihús og sjúkrahús. Eitt hið stærsta var Hospital del Rey í Burgos, stofnað af Alfonso VIII á síðari hluta tólftu aldar. Þar var ekki aðeins veitt húsaskjól heldur einnig umönnun og læknisþjónusta. Á jörðum stofnunarinnar var ræktað korn, grænmeti og ávextir og búfé haldið til að fæða gestina. Læknar og umönnunarfólk beittu lækningajurtum og mataræði var lagað að heilsu og aðstæðum hvers og eins.
Þjónustan spratt úr kristinni sýn á gestinn. Pílagrímurinn var ekki fyrst og fremst viðskiptavinur heldur maður sem bar mynd Krists. Að taka á móti honum var að taka á móti Drottni sjálfum. Þannig hafði Jakobsvegurinn áhrif á þróun gistihúsa, sjúkrahúsa og skipulagðrar umönnunar í Evrópu. Það væri of mikið sagt að eitt nútímalegt velferðarkerfi hefði einfaldlega orðið til á Camino, en við sjáum þar sterkar rætur þeirrar hugsunar að samfélagið beri ábyrgð á hinum veika, fátæka og ferðlúna.
Íslendingar gengu einnig suður
Pílagrímsferðir voru ekki aðeins fyrir fólk sem bjó á meginlandi Evrópu. Íslendingar lögðu einnig upp í hinar löngu suðurgöngur.
Á tólftu öld samdi Nikulás ábóti á Munkaþverá hið merka rit Leiðarvísi og borgarskipan. Þar lýsti hann leiðinni frá Norðurlöndum suður um Evrópu, til Rómar og áfram til Landsins helga. Leiðarlýsingin er einstök heimild um það hvernig norrænir pílagrímar ferðuðust á miðöldum.
Nöfn norrænna pílagríma voru skráð í bræðralagsbók klaustursins í Reichenau í Bodensee. Meðal færslna kemur fyrir heitið Hislant terra, Ísland. Þetta minnir á að Ísland var ekki einangrað eyland utan kristinnar Evrópu, heldur hluti af trúarlegu og menningarlegu leiðakerfi hennar.
Hrafn Sveinbjarnarson á Eyri fór um 1195 til Kantaraborgar og Santiago de Compostela. Sturla Sighvatsson gekk suður í yfirbótarskyni eftir átök sín við Guðmund góða biskup. Guðríður Þorbjarnardóttir, sem farið hafði til Vínlands með Þorfinni karlsefni, er sögð hafa gengið suður og gerst einsetukona eftir heimkomuna. Björn Jónsson Jórsalafari lagði í sína ferð árið 1406.
Þau sem ekki höfðu ráð eða heilsu til langferða gátu heimsótt íslenska helgistaði. Eftir helgun Þorláks biskups varð skrín hans í Skálholtsdómkirkju helsti áfangastaður pílagríma innanlands. Fólk streymdi einnig til biskupssetranna á stórhátíðum og til staða þar sem helgir dómar eða róðukrossar voru varðveittir, svo sem til Hins helga Kross í Kaldaðarnesi í Flóa. Íslendingar nútímans sem ganga Jakobsveginn eru því ekki að tileinka sér með öllu framandi sið. Þeir feta með nýjum hætti í fótspor forfeðra og formæðra sem gengu sér til bænar, yfirbótar og sálarheilla.
Skelin, stafurinn og pílagrímavegabréfið
Á miðöldum hóf pílagrímurinn ferð sína með blessun prests. Hann bar staf og skreppu og klæddist stundum flík með krossi. Á heimleiðinni bar hann merki þess helgistaðar sem hann hafði heimsótt.
Merki Jakobs varð hörpuskelin, skelin frá ströndum Galisíu. Hún var fest á hatt, kápu eða tösku. Rákir skeljarinnar, sem liggja frá ytri brúnum hennar að einum punkti, urðu síðar falleg mynd af hinum mörgu leiðum sem sameinast í Santiago.
Nútímapílagrímar bera svonefnt Credencial del Peregrino, pílagrímavegabréf. Í það safna þeir stimplum frá kirkjum, gististöðum og öðrum viðkomustöðum. Þegar komið er til Santiago er hægt að framvísa vegabréfinu og fá Compostela, vottorð um að ferðin hafi verið farin í trúarlegum eða andlegum tilgangi og að ákveðinni lágmarksvegalengd hafi verið lokið.
Það að hafa gengið til Compostela felur ekki sjálfkrafa í sér syndaaflausn eða aflát. Syndaaflausn fæst í sakramenti iðrunarinnar, skriftunum. Aflát tengist sérstökum skilyrðum kirkjunnar, einkum á heilögum árum. Vottorðið er staðfesting á pílagrímsferðinni og ásetningi hennar. En stimplarnir hafa einnig dýpri merkingu. Hver þeirra minnir á einn dag, eina göngu, eitt borð, eina kirkju eða eina manneskju sem varð samferða um stund. Vegabréfið verður að sýnilegri sögu ferðarinnar.
„Skeljar frá Galisíu“
Í ensku miðaldakvæði er pílagrími lýst með staf, tösku og fjölmörgum merkjum helgistaða. Á hattinum eru merki frá Sínaí og skeljar frá Galisíu, á kápunni önnur pílagrímamerki, lyklar frá Róm og mynd Krists.
A bolle and a bagge
He bar by his syde
And hundred ampulles;
On his hat seten
Signes of Synay,
And Shelles of Galice,
And many a conche
On his cloke,
And keys of Rome,
And the Vernicle bi-fore
For men sholde knowe
And se bi hise signes
Whom he sought hadde
Merkin sögðu öðrum hvaða staði hann hafði heimsótt. Þau gátu verið vitnisburður um trú, en einnig orðið að eins konar stöðutáknum. Þar birtist sú tvíræðni sem hefur ætíð fylgt pílagrímsferðum. Pílagrímurinn getur lagt af stað til að leita Guðs en endað á að leita aðdáunar annarra. Helgur staður getur orðið vettvangur bænar en einnig verslunar, sýndarmennsku og misnotkunar.
Kirkjunnar menn gagnrýndu slíkar öfgar löngu fyrir siðaskiptin. Til voru falsaðir helgir dómar og stundum var svo kappkostað að laða að gesti og tekjur að trúverðugleiki helgistaðanna beið hnekki. Mannlegt veikleikaeðli fór líka með pílagrímunum út á veginn, eins og frásagnir á borð við Kantaraborgarsögur Chaucers sýna svo vel.
En misnotkun afnemur ekki rétta notkun. Ferð getur verið yfirborðsleg skemmtun, en hún getur einnig orðið farvegur iðrunar og náðar. Kirkjan hefur því ekki hætt að senda fólk af stað heldur stöðugt kallað pílagríma til að muna hvert hið sanna markmið er.
Camino í heimi hraða og hávaða
Jakobsvegurinn hefur á síðustu áratugum öðlast gríðarlegar vinsældir. Árið 2024 fengu um hálf milljón skráðra pílagríma vottorð í Santiago. Þessi mikli fjöldi hefur einnig skapað álag á borgina og vakið spurningar um ferðamennsku, húsnæði og hvort kyrrð og trúarlegt eðli leiðarinnar geti varðveist. ([AP News][2]) Vinsældirnar segja þó eitthvað mikilvægt um samtímann. Nútímamaðurinn ferðast hraðar en nokkur fyrri kynslóð en þráir samt að ganga. Hann á stöðugt samband við allan heiminn en finnur sig oft einmana. Hann hefur aðgang að endalausum upplýsingum en veit ekki alltaf hvert hann stefnir.
Á Jakobsveginum minnkar heimurinn. Pílagrímurinn þarf að hugsa um vatn, mat, svefn og næsta áfangastað. Fyrstu dagana snýst hugurinn ef til vill um kílómetra, blöðrur og þyngd bakpokans. Smám saman getur innri hávaðinn minnkað. Einfaldir hlutir verða aftur dýrmætir: morgunbirta yfir landslaginu, skuggi við veginn, brauð á borði, köld lind og ókunnugur maður sem gengur samferða. Camino leysir ekki sjálfkrafa úr öllum vanda. Enginn verður heilagur af því einu að ganga marga kílómetra. En vegurinn getur skapað rúm þar sem maðurinn hættir að flýja sjálfan sig og leyfir Guði að mæta sér.
Kirkjan er pílagrímsþjóð Guðs
Þegar Jóhannes Páll páfi II kom til Santiago de Compostela sumarið 1989 lýsti hann kirkjunni sem pílagrímsþjóð Guðs. Hann minnti á lærisveinana á leiðinni til Emmaus. Þeir gengu sorgmæddir og ruglaðir, en Kristur slóst í för með þeim. Hann útskýrði ritningarnar, vermdi hjörtu þeirra og braut með þeim brauðið. Þetta er mynd af allri vegferð kristins manns. Kristur er ekki aðeins við áfangastaðinn. Hann er dularfulli samferðamaðurinn á veginum. Hann kemur stundum í líki ókunnugs manns, í orði ritningarinnar, í kyrrð bænarinnar eða við brauðbrot altarisins.
Pílagrímsferðin er því ekki flótti frá daglegu lífi. Hún er þjálfun fyrir það. Sá sem lærir að sjá Krist í samferðafólkinu á Camino er kallaður til að þekkja hann aftur í nágrannanum, sjúklingnum, innflytjandanum, hinum fátæka og þeim sem heimurinn gengur fram hjá eða fyrirlítur.
Hvað getum við lært af heilögum Jakobi?
Jakob yfirgaf netin þegar Kristur kallaði. Hann hafði ekki fullkomna þekkingu, fullþroskaða trú eða skýra mynd af framtíðinni. Hann lagði einfaldlega af stað. Við bíðum oft eftir fullkominni vissu áður en við hlýðum Guði. En trúin fær sjaldan heilt kort í hendurnar. Hún fær næsta skref. Jakob var ákafur, metnaðarfullur og hvatvís. Jesús hafnaði honum ekki vegna þessara galla. Hann tók hann til sín og mótaði hann. Guð þarf ekki að eyða persónuleika okkar til að helga okkur. Hann getur breytt þrjósku í staðfestu, ákafa í kærleika og metnaði í vilja til þjónustu.
Að samþykkja kaleikinn
Jakob vildi sæti við hlið Krists í dýrðinni. Jesús benti honum á kaleikinn - hinn þrönga og mjóa veg fórnarinnar. Kristið líf er ekki loforð um að komast hjá þjáningu, heldur um að þjáningin verði ekki tilgangslaus þegar hún er sameinuð Kristi. Jakob drakk kaleikinn og varð fyrstur postulanna til að gefa líf sitt fyrir Drottin.
Að líta á lífið sem pílagrímsferð
Pílagríminn veit að hann er ekki kominn heim. Hann þiggur gistingu með þakklæti en byggir sér ekki varanlegt hús á hverjum áningarstað. Hann ber ekki meira en hann þarf og lærir að treysta á hjálp annarra. Þetta er mynd af kristnu lífi. Við njótum gjafa jarðarinnar en vitum að þær eru ekki endanlegt takmark okkar. Við göngum í samfélagi heilagra, styðjum þá sem verða þreyttir og þiggjum sjálf stuðning þegar kraftarnir bregðast.
Við höfum ekki öll tök á að ganga til Santiago. En hvert heimili, hvert sjúkrarúm og hver vinnustaður getur orðið hluti af pílagrímsleiðinni þegar við lifum daginn í nærveru Guðs.
Sama mynd birtist í einum ástsælasta sálmi Íslendinga, Fögur er foldin, sem er sungið eftir þjóðlagi frá Slésíu. Ljóðið er eftir B. S. Ingemann í íslenskri þýðingu Matthíasar Jochumssonar. Þar er lífi mannsins lýst sem pílagrímsferð þar sem kynslóðir koma og fara, en markmiðið er hið sama:
Fögur er foldin,
heiður er Guðs himinn,
indæl pílagríms ævigöng.
Fram, fram um víða
veröld og gistum
í Paradís með sigursöng.
Og í öðru erindinu minnir skáldið okkur á að allar kynslóðir ganga sömu leið:
Kynslóðir koma,
kynslóðir fara,
allar sömu ævigöng.
Gleymist þó aldrei
eilífa lagið
við pílagrímsins gleðisöng.
Þessi orð draga saman boðskap dagsins á einstakan hátt. Við erum öll á leiðinni heim. Sum okkar ganga Jakobsveginn til Santiago de Compostela, önnur ganga vegi daglega lífsins með fjölskyldu, í vinnu og í skyldustörfum. En ef Kristur er samferðamaður okkar verður hver dagur hluti af þeirri pílagrímsferð sem leiðir að lokum til hins eilífa föðurlands.
Bæn
Heilagi Jakob postuli,
þú sem heyrðir kall Krists
við strönd Galíleuvatns
og yfirgafst net þín til að fylgja honum,
bið fyrir okkur.
Þú sem varst ákafur og hvatvís
en leyfðir Drottni að hreinsa hjarta þitt,
hjálpaðu okkur að leggja styrk okkar,
veikleika og alla skapgerð
í hendur Krists.
Þú sem sást dýrð hans á fjallinu
og angist hans í Getsemane,
kenndu okkur að fylgja honum
bæði á björtum dögum
og þegar leiðin liggur um myrkur og þjáningu.
Þú sem drakkst kaleik Drottins
og gafst líf þitt fyrir fagnaðarerindið,
styrktu þá sem sæta ofsóknum fyrir trú sína
og gef okkur hugrekki til að bera vitni
með orðum okkar og verkum.
Vertu samferðamaður allra pílagríma,
þeirra sem ganga veginn til Santiago
og þeirra sem ferðast um erfiða vegi lífsins.
Hjálpaðu okkur að þekkja Krist
í þeim sem ganga við hlið okkar
og að styðja þá sem eru þreyttir,
veikir eða einmana.
Leiddu okkur eftir vegi trúarinnar
þar til við komum að hinu sanna takmarki,
heim til föðurins,
þar sem allar þjóðir safnast saman
og gleðjast að eilífu í Kristi.
Amen.
---
Heimildir: Postulasagan 12,1–2; Matt 4,18–22; 17,1–8; 20,20–28; 26,36–46; Mark 3,13–19; 9,2–8; 10,35–45; Lúk 9,49–56; Butler’s Lives of the Saints; Efni frá EWTN sjónvarpsstöðinni, St. James the Greater; UNESCO, Routes of Santiago de Compostela; Sigrún Ásdís Gísladóttir„Ágrip af sögu pílagrímaleiðanna á Spáni“, Á vegum Jakobs, camino.is, 26. apríl 2019; Ragnar Geir Brynjólfsson, „Pílagrímsferðir og suðurgöngur“, Kaþólska kirkjublaðið, september 1992. Nikulás Bergsson. Leiðarvísir og borgarskipan. Í: Skýringar og fræði, ritstj. Örnólfur Thorsson. Reykjavík: Mál og menning, 2010.
[1]: https://whc.unesco.org/en/list/669/ "Routes of Santiago de Compostela: Camino Francés and Routes of Northern Spain - UNESCO World Heritage Centre"
[2]: https://apnews.com/article/869ca346e84fe13805583cc33b804f18 "Pilgrims turn Spain's Santiago de Compostela into the world's latest overtourism flashpoint"