Flokkur: "Fornkirkjan"

Á messudegi heil. Lárentíusar

Okkar vinsæli prestur séra Jürgen Jamin, sem þjónaði hér Kristskirkju um margra ára skeið sem sóknarprestur, unz hann hélt til doktorsnáms og mikil­vægra trúnaðarstarfa fyrir kirkjuna í Róm og Feneyjum, er nú staddur á Íslandi, messaði í Landakoti í dag og fagnaði gömlum vinum í kirkjukaffi í safnaðarhemilinu á eftir.

Predikun hans fjallaði um píslarvottinn heilagan Lárentíus (Laurentius, f. um 225 í Aragon á Spáni, d. 10. ágúst 258) og um auðæfi kirkjunnar, sem dýrlingurinn benti keisarans mönnum á, að væru fólgin í hinum mikla sæg meðlima kirkjunnar, fátækum, sjúkum, blindum og krypplingum.

Keisarinn Valerianus hafði áður látið taka páfann af lífi, hinn gagnmerka Sextus 2., biskup Rómaborgar, og fyrirskipað (í byrjun ágúst 258) aftöku allra biskupa, presta og djákna, og nú reiddist hann svo Lárentíusi, að hann lét húðstrýkja hann og steikja til dauðs á rist. Árið áður hafði Sextus páfi skipað hann fremstan sinna sjö djákna í Rómaborg og treyst honum þar fyrir fjársjóðum kirkjunnar og útdeilingu á ölmusu til fátækra.

Fyrir dauða sinn hafði Lárentíus fengið fyrirskipun veraldlega valdsins um að afhenda allar eigur kirkjunnar til keisarans innan þriggja daga, en í staðinn notaði hann tímann til að dreifa eignum kirkjunnar meðal fátækra og fá þá til að mæta frammi fyrir höll keisarans, og er Lárentíus í einni heimild sagður hafa mælt við umboðsmann Valeríans, bendandi á mannsöfnuðinn: "Kirkjan er sannarlega rík, mun ríkari en keisari yðar."

Lárentíus var höfuðdýrlingur í ekki færri en átta kirkjum hér á landi og auka­dýrlingur í nokkrum, að því er fram kemur í bók dr. Árna Björnssonar, Sögu daganna. Meðal kirkna, sem helgaðar voru honum, var Holtskirkja í Önund­ar­firði, Skálmarnes­múla­kirkja, Lundarkirkja í Lundarreykjadal, kirkjan í Görðum á Akranesi, Grundarkirkja í Eyjafirði og kirkjan í Reykjahlíð við Mývatn.

Einn af kaþólskum biskupum Íslands bar nafn þessa dýrlings, Lárentíus Kálfsson (f. 10. ágúst 1267, d. 16. apríl 1331), Hólabiskup 1324–31, og er af honum Lárentíus saga, sem talið er víst að sé eftir lærisvein hans og vin, sr. Einar Hafliðason (1307–1393), Hólaráðsmann og officialis á Breiðabólstað í Vesturhópi (var sonur hans Árni í Auðbrekku, faðir Þorleifs sýslumanns, föður Björns ríka, riddara og hirðstjóra á Skarði, og eru allir núlifandi menn af þjóðarstofninum af þeim langfeðgum komnir).

Eftir nafni píslarvottsins heita margir fyrr og nú, þeir sem nefnast Lárus, Lars, Lafranz, Lawrence, Lorenz, Laurent og ýmsum fleiri útgáfum af nafni hans.

  05.01.16. Skrásetjari: Jon Valur Jensson, 118 orð.
Flokkur: Fornkirkjan

Brot af sögubroti

Úr athugun Harðar Ágústssonar á skrúða- og áhaldaeign Skálholtsdómkirkju frá miðöldum:

"... Hæstur meðalaldur er í flokknum helgidómar og skrín. Aldrinum veldur allt í senn helgi og dýrleiki. Þrátt fyrir að járntjald siðaskiptanna hafi verið dregið fyrir helgi Þorláks biskups Þórhallssonar, fyrsta dýrlings Íslendinga, þraukaði jarðneskur umbúnaður hans lengst allra kirkjugripa."

Skálholt. Skrúði og áhöld, eftir Kristján Eldjárn og Hörð Ágústsson. Hið ísl. bókmenntafélag 1992, bls. 116. – Þetta rit, alls 370 bls., er mikil upplýsinga-kista um Skálholtsdómkirkju, skrúða þar og áhöld, allt frá þeirri fyrstu kirkju þar, en þar á meðal um mikla bókaeign kirkjunnar, prentuð rit, handrit og skjöl. Væntanlega gefst síðar tími til að gera því efni nokkur skil. Og þetta er ekki eina bók þessara góðu félaga um Skálholt (nánar síðar).

Allir páfarnir í Róm frá upphafi

Hér er um fróðlegan lista að ræða sem nær yfir alla páfana frá upphafi. Má smella á hvert nafn til að fá æviskrá viðkomandi páfa á latínu, stutta eða langa eftir atvikum, með myndum o.fl. Í dálki þar til vinstri má finna vísanir á æviskrár á öðrum tungumálum, m.a. er sú spænska gjarnan ýtarlegri en ýmsar aðrar, en þær frönsku, ensku og þýzku einnig góðar um marga páfa.

Emblem of the Papacy.svg Papae Ecclesiae Catholicae

Öll færslan - smellið hér til að lesa alla færsluna »

Ábyrgðarmaður: Jón Valur Jensson guðfræðingur.

Önnur blogg sama höfundar: [jonvalurjensson.blog.is]
[jvj.blog.is]
[krist.blog.is] (þátttaka)
[lifsrettur.blog.is]

Leit

free open source blog